Disleksi nedir ve Disleksi olan çocuğa değerlendirme yapmak neden önemlidir?

Disleksi bireyin aldığı eğitim akranları ile aynı olmasına ve zekası normal yada normal üstü olmasına rağmen okuma, yazma, heceleme gibi becerilerde kendinden beklenen düzeyin altında bir performans göstermesidir. 

Bir çocuk okuma yazma öğrenirken bir takım sıkıntılar çekiyorsa, muhtemelen size disleksi ve zeka ile ilgili testler önereceklerdir. Disleksiden şüphelendiğimiz çocuklara belirli testler yapmadan önce bir değerlendirme yapmamız daha doğru olacaktır. Değerlendirmeyi ; öğrencinin okumayı ve hecelemeyi öğrenirken , zorlanmasına sebep olan faktörleri belirlemek için bilgi toplama olarak tanımlayabiliriz. Öncelikle disleksi olan çocuğun ailesinden ve öğretmenlerinden bilgi toplanır. daha sonra teşhise ve müdahale için çocuğun güçlü ve zayıf yönlerini belirlemek için testler yapılır. Sonuç ve öneriler kısmı geliştirilir ve raporlandırma yapılır. 

Değerlendirme neden önemlidir? Değerlendirme Teşhis açısından önemlidir: Etkili bir değerlendirme ,sorunun kaynağını belirler. Okuma güçlüğü yani disleksi teşhisini koymamızda bize yardımcı olur. Değerlendirme  disleksi olan çocuğa eğitim planı çıkarılmasında yardımcı olur. Etkili bir değerlendirme ile aileler ve öğretmenler ,çocuğun hangi becerilerinin zayıf  , hangi becerilerde güçlü olduğunu görürler. Değerlendirme eğitimcinin  disleksi olan öğrenciye , okuma ve heceleme öğretimine başlarken ,çalışmaya nereden başlayacağı gösterir.

Peki bir çocuk ne zaman değerlendirilmelidir? Disleksi teşhisi genellikle ilköğretim yaşında çocuklar okula başlarken konur. Oysaki iyi bir değerlendirme ve testle okul öncesi dönemde de disleksi tanısı konabilir. Küçük yaşlarda olası okuma problemleri , okuma problemine dönüşmeden tespit edilirse, ilerde ilköğretim çağına gelindiğinde okuma becerisinde daha az sıkıntı çekilecektir.

Disleksi şüphesi ile uzmana başvurulan  bir çocuğa, değerlendirme yapılırken bazı alanlara dikkat edilmesi gerekir. 

Aileler ve öğretmenlerden gelen bilgiler, değerlendirme yapan kişiye öğrencinin genel gelişimi ,güçlü ve zayıf yönleri hakkında bilgi verir. 

Genel olarak , disleksi genetikle bağlantılıdır. Çocuğun aile öyküsünde ebeveynlerinden birinde disleksi varsa, çocukta da görülme olasılığı artar. 

Çocuklarda gecikmiş konuşma , okuma güçlüğü risk grubuna sokar. İfade edici sözlü dil, konuşmayı ,dinlemeyi ve düşüncelerini konuşma yoluyla ifade  becerisini kapsar. Bir öğrencinin sözlü dil becerisinin akranlarıyla aynı  ancak bu sözlü dili yazılı dil olarak ifade etmesindeki sıkıntısının olması onun disleksi için değerlendirmeye ihtiyacı olduğunu gösterir. 

Kelime tanıma , kelime okuma yeteneğidir. Kelime testlerinde, öğrencinin listede verilen kelimeleri tek tek okumalarını gerekir . Öğrencinin kelimeyi doğru okumasının yanı sıra okuma akıcılığına yani hızına da bakılır. Disleksi olan bireyler genellikle kelimeyi yanlış okur yada kelime kelimeleri harf ve ses bilgisi kullanarak hızı yavaştır.

Disleksili bireyler sesleri tanımlama, telaffuz etme veya hatırlamada zorluk çekerler. Disleksili öğrenciler, okuduğunu anlama testlerinde ortalama bir puan alırlar. Ancak  kitap gibi uzun okuma ödevlerini anlamada sorun yaşarlar.

Dislekside test ve değerlendirmenin önemi

Disleksi nedir ve Disleksi olan çocuğa değerlendirme yapmak neden önemlidir?

Disleksi bireyin aldığı eğitim akranları ile aynı olmasına ve zekası normal yada normal üstü olmasına rağmen okuma, yazma, heceleme gibi becerilerde kendinden beklenen düzeyin altında bir performans göstermesidir. 

Bir çocuk okuma yazma öğrenirken bir takım sıkıntılar çekiyorsa, muhtemelen size disleksi ve zeka ile ilgili testler önereceklerdir. Disleksiden şüphelendiğimiz çocuklara belirli testler yapmadan önce bir değerlendirme yapmamız daha doğru olacaktır. Değerlendirmeyi ; öğrencinin okumayı ve hecelemeyi öğrenirken , zorlanmasına sebep olan faktörleri belirlemek için bilgi toplama olarak tanımlayabiliriz. Öncelikle disleksi olan çocuğun ailesinden ve öğretmenlerinden bilgi toplanır. daha sonra teşhise ve müdahale için çocuğun güçlü ve zayıf yönlerini belirlemek için testler yapılır. Sonuç ve öneriler kısmı geliştirilir ve raporlandırma yapılır. 

Değerlendirme neden önemlidir? Değerlendirme Teşhis açısından önemlidir: Etkili bir değerlendirme ,sorunun kaynağını belirler. Okuma güçlüğü yani disleksi teşhisini koymamızda bize yardımcı olur. Değerlendirme  disleksi olan çocuğa eğitim planı çıkarılmasında yardımcı olur. Etkili bir değerlendirme ile aileler ve öğretmenler ,çocuğun hangi becerilerinin zayıf  , hangi becerilerde güçlü olduğunu görürler. Değerlendirme eğitimcinin  disleksi olan öğrenciye , okuma ve heceleme öğretimine başlarken ,çalışmaya nereden başlayacağı gösterir.

Peki bir çocuk ne zaman değerlendirilmelidir? Disleksi teşhisi genellikle ilköğretim yaşında çocuklar okula başlarken konur. Oysaki iyi bir değerlendirme ve testle okul öncesi dönemde de disleksi tanısı konabilir. Küçük yaşlarda olası okuma problemleri , okuma problemine dönüşmeden tespit edilirse, ilerde ilköğretim çağına gelindiğinde okuma becerisinde daha az sıkıntı çekilecektir.

Disleksi şüphesi ile uzmana başvurulan  bir çocuğa, değerlendirme yapılırken bazı alanlara dikkat edilmesi gerekir. 

Aileler ve öğretmenlerden gelen bilgiler, değerlendirme yapan kişiye öğrencinin genel gelişimi ,güçlü ve zayıf yönleri hakkında bilgi verir. 

Genel olarak , disleksi genetikle bağlantılıdır. Çocuğun aile öyküsünde ebeveynlerinden birinde disleksi varsa, çocukta da görülme olasılığı artar. 

Çocuklarda gecikmiş konuşma , okuma güçlüğü risk grubuna sokar. İfade edici sözlü dil, konuşmayı ,dinlemeyi ve düşüncelerini konuşma yoluyla ifade  becerisini kapsar. Bir öğrencinin sözlü dil becerisinin akranlarıyla aynı  ancak bu sözlü dili yazılı dil olarak ifade etmesindeki sıkıntısının olması onun disleksi için değerlendirmeye ihtiyacı olduğunu gösterir. 

Kelime tanıma , kelime okuma yeteneğidir. Kelime testlerinde, öğrencinin listede verilen kelimeleri tek tek okumalarını gerekir . Öğrencinin kelimeyi doğru okumasının yanı sıra okuma akıcılığına yani hızına da bakılır. Disleksi olan bireyler genellikle kelimeyi yanlış okur yada kelime kelimeleri harf ve ses bilgisi kullanarak hızı yavaştır.

Disleksili bireyler sesleri tanımlama, telaffuz etme veya hatırlamada zorluk çekerler. Disleksili öğrenciler, okuduğunu anlama testlerinde ortalama bir puan alırlar. Ancak  kitap gibi uzun okuma ödevlerini anlamada sorun yaşarlar.